در مقالهٔ «واپسرانی و بازگشت اُبژههای بد»، رونالد فربرن یکی از بنیادیترین جابهجاییها را در نظریهٔ روانکاوی صورتبندی میکند: حرکت از روانشناسی تکانه به سوی روانشناسی روابط اُبژهای. فربرن در برابر تلقی کلاسیک از لیبیدو بهمثابه نیرویی لذتجو، استدلال میکند که لیبیدو در اساس اُبژهجوست.
محور اصلی مقاله این پرسش است که اگر لیبیدو اساساً به سوی اُبژه جهت دارد، واپسرانی را چگونه بایستی فهمید؟ فربرن در پاسخ، نظریهٔ کلاسیک واپسرانی را بازخوانی میکند و نشان میدهد آنچه در سطح عمیقتر واپسرانده میشود، صرفاً تکانههای گناهآلود یا خاطرات ناخوشایند نیست، بلکه اُبژههای بد درونیشدهاند؛ اُبژههایی که کودک به سبب نیاز حیاتی خود به آنها نمیتواند طردشان کند و ناگزیر آنها را به درون روان خویش میبرد.
اهمیت مقاله در این است که گناه، سوپرایگو و دفاع اخلاقی را نیز در نسبت با اُبژههای بد توضیح میدهد. از نظر فربرن، کودک گاه ترجیح میدهد خود را بد تجربه کند تا اُبژههایش را بد بداند؛ زیرا زیستن در جهانی که اُبژههای آن بد و ناامناند، تحملناپذیرتر از زیستن در جهانی است که در آن خود فرد گناهکار است. از همینجا فربرن نشان میدهد که گناه میتواند دفاعی در برابر مواجهه با اُبژههای بد درونیشده باشد.
بخش بالینی مقاله بهویژه از این جهت اهمیت دارد که فربرن مقاومت، واکنش درمانی منفی و انتقال را در پرتو دلبستگی لیبیدویی به اُبژههای بد توضیح میدهد. بیمار از اُبژههای بد میترسد؛ در عین حال به آنها پیوند دارد. ازاینرو درمان تحلیلی فراهم کردن شرایطی است که در آن نیروگذاری روانی به اُبژههای بد بهتدریج گسسته شود؛ امری که تنها در بستر رابطهای نسبتاً ایمن با تحلیلگر ممکن میشود.
فربرن در ادامه، رواننژندیهای جنگ را نیز از همین منظر بررسی میکند. موقعیتهای جنگی، جدایی از اُبژههای آشنا، اضطراب جدایی، اطاعت نظامی، ترس، تحقیر و تجربهٔ خطر، همگی میتوانند اُبژههای بد واپسراندهشده را فعال کنند و به بازگشت آنها در شکل کابوس، اضطراب، گسست، نشانههای رواننژندانه یا روانپریشانه بیانجامند. از این حیث، مقاله هم برای فهم نظریهٔ روابط اُبژهای و هم برای فهم کار بالینی با بیماران گرفتار اضطراب، گناه، وابستگی، مقاومت و تجربههای تروماتیک اهمیت ویژه دارد.
این ترجمه برای روانکاوان، رواندرمانگران تحلیلی، دانشجویان جدی روانکاوی و علاقهمندان به نظریهٔ روابط اُبژهای مناسب است؛ بهویژه برای کسانی که میخواهند گذار از فروید به فربرن را از درون یک مقالهٔ نظری ـ بالینی دقیق دنبال کنند.
توضیحات تکمیلی:
-این مقاله به صورت PDF است.
