رفتن به محتوای اصلی
تداعی
شروع درمان

روان‌نژندی سرنوشت به چه معناست؟

۲۲ مهر ۱۳۹۹ ۳ دقیقه مطالعه ۵۰۰ کلمه
روان‌نژندی سرنوشت به چه معناست؟

شناسنامهٔ نوشته

اطلاعات اثر و انتشار

عنوان اصلی
Fate Neurosis
نویسنده
لپلانش و پونتالیس
مترجم
تیم ترجمه‌ی تداعی
انتشار در
زبان روان‌کاوی
تاریخ انتشار اثر
۱۹۹۸
تعداد کلمات
۵۰۰ کلمه
زمان مطالعه
۳ دقیقه
پیوند ثابت این مقاله
متن مقالهمجلهٔ تداعی

روان‌نژندی سرنوشت (fate neurosis)

این اصطلاح نوعی الگوی زندگی را مشخص می‌کند که ویژگی آن عود ادواری زنجیره‌های یکسان رویدادهای -عموماً شوم- است. فرد ظاهراً قربانی این زنجیره رویدادهاست، گویی توسط یک سرنوشت بیرونی مقدر شده است، اما روانکاوی به ما می‌آموزد که ریشه‌ی آن را می‌توان در ناهشیار و علی‌الخصوص در اجبار به تکرار یافت.

در پایان فصل ۳ ورای اصل لذت (1920g) است که فروید، به عنوان مثالی از تکرار، به افرادی اشاره می‌کند که این تصور را به وجود می‌آورند که «سرنوشتی شوم آن‌ها را تعقیب می‌کند یا نوعی نیروی شیطانی آن‌ها را تسخیر کرده» (کارهای خیر آن‌ها به کرات با ناسپاسی پاسخ داده می‌شود، همواره مورد خیانت دوستانشان قرار می‌گیرند، و غیره). شایان ذکر است که فروید در صحبت از این افراد از اصطلاح «اجبار سرنوشت» (Schicksalzwang) استفاده می‌کند نه «روان‌نژندی سرنوشت». با وجود این، بی‌شک در نتیجه‌ی رشد روانکاوی به سوی به اصطلاح روان‌نژندی‌های «بدون سمپتوم» – روان‌نژندی شخصیت، روان‌نژندی شکست و غیره، دومی ]یعنی روان‌نژندی سرنوشت[ رایج‌تر شده است. در هر صورت، ارزش عبارت توصیفی است نه بیماری‌نگارانه (nosographic).

مفهوم روان‌نژندی سرنوشت را می‌توان به راحتی در معنایی بسیار گسترده در نظر گرفت: می‌توان با هر تاریخچه زندگی طوری رفتار کرد انگار «از پیش توسط فرد تنظیم شده»؛ اما اگر این مفهوم را به این شکل تعمیم دهیم احتمال دارد حتی ارزش توصیفی خود را نیز از دست دهد: هر چیزی که در رفتار یک فرد مکرر -یا حتی مداوم- باشد را در بر خواهد گرفت.

به نظر می‌رسد این امکان وجود دارد که معنای دقیق‌تری برای اصطلاح «روان‌نژندی سرنوشت» قائل شویم، و بنابراین آن را علی‌الخصوص از «روان‌نژندی شخصیت» متمایز کنیم، و در عین حال به اشارات فروید در متنی که در بالا به آن اشاره شد وفادار بمانیم. حقیقت این است که آن مثال ذکر شده توسط فروید نشان می‌دهد که تنها هدف او از مطرح کردن «اجبار سرنوشت» توضیح تجربیاتی است که نسبتاً خاص هستند:

الف. علی‌رغم ویژگی ناخوشایندشان تکرار می‌شوند.

ب. بر اساس یک سناریوی بدون تغییر رخ داده و تشکیل دهنده یک توالی از رویدادها هستند که ممکن است متضمن یک سیر تکاملی طولانی مدت باشد.

ج. به نظر می‌رسد توسط یک سرنوشت بیرونی اداره می‌شوند، که فرد -با آوردن بهانه‌های ظاهری- احساس می‌کند  قربانی آن خودش است. (فروید مثال زنی را مطرح می‌کند که سه بار ازدواج کرده بود، اما هر بار همسر جدیدش به زودی پس از ازدواج بیمار می‌شد و او مجبور بود از همه همسرانش در بستر مرگ پرستاری کند).

در چنین مواردی تکرار را می‌توان در یک الگوی آشکار از رویدادها تشخیص داد. به عنوان یک نکته مفید، می‌توان گفت که در موارد روان‌نژندی سرنوشت، فرد هیچ دسترسی‌ای به آرزوی ناهشیار ندارد، که بدین‌سان اولین بار وقتی با آن مواجه می‌شود که مثل قبل از طرف جهان بیرونی به سوی او باز می‌گردد (که در نتیجه آن جنبه «شیطانی» مورد تاکید فروید قرار می‌گیرد). در روان‌نژندی شخصیت، بر عکس، این اجبار تکرار مکانیسم‌های دفاعی و الگوهای رفتاری است که مسئول پایداری غیر قابل ‌انعطاف یک حالت ویژه (ویژگی شخصیتی) است.

این نوشته با عنوان «Fate Neurosis» در کتاب «زبان روان‌کاوی» نوشته‌ی لپلانش و پونتالیس ارائه شده و در تاریخ ۲۲ مهر ۹۹ توسط تیم ترجمه‌ی تداعی ترجمه و در بخش دانشنامه‌ی روانکاوی سایت گروه روانکاوی تداعی منتشر شده است.

 

مسیر مطالعه در تداعی

ادامهٔ مطالعه

مقاله‌های مرتبط با این نویسنده یا نظریه‌پرداز را دنبال کنید و پیشرفت مطالعهٔ خود را ببینید.

از همین نویسنده

لپلانش و پونتالیس

۳۹ مقاله در این مجموعهاز قدیمی‌ترین به جدیدترین
پیشرفت مطالعه۰ از ۳۹
  1. ۱۲۵ تیر ۱۳۹۹اختگی چیست؟خوانده‌نشده
  2. ۲۲۹ تیر ۱۳۹۹نارسیسیزم چیست؟خوانده‌نشده
  3. ۳۶ مرداد ۱۳۹۹سادیسم چیست؟خوانده‌نشده
  4. ۴۱۸ مرداد ۱۳۹۹سکسوالیته چیست؟خوانده‌نشده
  5. ۵۲۱ مرداد ۱۳۹۹تداعی آزاد چیست؟خوانده‌نشده
  6. ۶۲۶ مرداد ۱۳۹۹رشک آلت چیست؟خوانده‌نشده
  7. ۷۲ شهریور ۱۳۹۹فالوس چیست؟خوانده‌نشده
  8. ۸۷ شهریور ۱۳۹۹عقده‌ی اُدیپ چیست؟خوانده‌نشده
  9. ۹۱۰ شهریور ۱۳۹۹اُبژه چیست؟خوانده‌نشده
  10. ۱۰۱۵ شهریور ۱۳۹۹رابطه‌ی اُبژه‌ای چیست؟خوانده‌نشده
  11. ۱۱۱۱ مهر ۱۳۹۹دفاع به چه معناست؟خوانده‌نشده
  12. ۱۲مقالهٔ فعلیروان‌نژندی سرنوشت به چه معناست؟خوانده‌نشده
  13. ۱۳۲۷ مهر ۱۳۹۹نفی چیست؟خوانده‌نشده
  14. ۱۴۳ آبان ۱۳۹۹لیبیدو چیست؟خوانده‌نشده
  15. ۱۵۱۰ آبان ۱۳۹۹مادر فالیک به چه معناست؟خوانده‌نشده
  16. ۱۶۱۳ آبان ۱۳۹۹هیستری چیست؟خوانده‌نشده
  17. ۱۷۱۸ آبان ۱۳۹۹صحنه‌ی نخستین به چه معناست؟خوانده‌نشده
  18. ۱۸۱۸ آذر ۱۳۹۹غریزه مرگ چیست؟خوانده‌نشده
  19. ۱۹۱ اسفند ۱۴۰۰سادومازوخیسم چیست؟خوانده‌نشده
  20. ۲۰۱ اسفند ۱۴۰۰مازوخیسم چیست؟خوانده‌نشده
  21. ۲۱۱۱ تیر ۱۴۰۳برون‌کنش‌نمایی چیست؟خوانده‌نشده
  22. ۲۲۱۸ تیر ۱۴۰۳انکار چیست؟خوانده‌نشده
  23. ۲۳۲۵ تیر ۱۴۰۳تفسیر چیست؟خوانده‌نشده
  24. ۲۴۱ مرداد ۱۴۰۳درون‌فکنی چیست؟خوانده‌نشده
  25. ۲۵۸ مرداد ۱۴۰۳مرحله آینه‌ای چیست؟خوانده‌نشده
  26. ۲۶۱۷ مرداد ۱۴۰۳سازمان لیبیدو به چه معناست؟خوانده‌نشده
  27. ۲۷۲۳ مرداد ۱۴۰۳چسبندگی لیبیدو به چه معناست؟خوانده‌نشده
  28. ۲۸۵ شهریور ۱۴۰۳روان‌نژندی کنونی چیست؟خوانده‌نشده
  29. ۲۹۱۲ شهریور ۱۴۰۳دوسوگرایی به چه معناست؟خوانده‌نشده
  30. ۳۰۲۵ شهریور ۱۴۰۳اُبژه خوب و اُبژه بد به چه معناست؟خوانده‌نشده
  31. ۳۱۸ مهر ۱۴۰۳عُقده به چه معناست؟خوانده‌نشده
  32. ۳۲۱۴ آبان ۱۴۰۳مکانیزم‌های دفاعی به چه معنا هستند؟خوانده‌نشده
  33. ۳۳۶ آذر ۱۴۰۳واپس‌رانی به چه معناست؟خوانده‌نشده
  34. ۳۴۱۸ آذر ۱۴۰۳تثبیت به چه معناست؟خوانده‌نشده
  35. ۳۵۱ دی ۱۴۰۳همانندسازی به چه معناست؟خوانده‌نشده
  36. ۳۶۱ بهمن ۱۴۰۳نارسیسیزم اولیه به چه معناست؟خوانده‌نشده
  37. ۳۷۲۱ بهمن ۱۴۰۳واکنش درمانی منفی به چه معناست؟خوانده‌نشده
  38. ۳۸۶ اسفند ۱۴۰۳پارانویا به چه معناست؟خوانده‌نشده
  39. ۳۹۵ فروردین ۱۴۰۴انتخاب اُبژه نارسی‌سیستیخوانده‌نشده
پس از پایان مطالعه، می‌توانید این مقاله را در مسیر خود ثبت کنید.
پایان این نوشتهبازگشت به آغاز ↑