رفتن به محتوای اصلی
تداعی
شروع درمان

صورت‌بندی‌هایی دربارهٔ دو اصل کارکرد روانی | زیگموند فروید

۲۳ مهر ۱۴۰۴ ۱۵ دقیقه مطالعه ۲,۳۰۴ کلمه
صورت‌بندی‌هایی دربارهٔ دو اصل کارکرد روانی | زیگموند فروید

شناسنامهٔ نوشته

اطلاعات اثر و انتشار

عنوان اصلی
Formulations on the Two Principles of Mental Functioning
نویسنده
زیگموند فروید
مترجم
تیم ترجمهٔ تداعی
انتشار در
نشریهٔ بین‌المللی روانکاوی
تاریخ انتشار اثر
۱۹۱۱
تعداد کلمات
۲,۳۰۴ کلمه
زمان مطالعه
۱۵ دقیقه
پیوند ثابت این مقاله
متن مقالهمجلهٔ تداعی

نسخهٔ دیجیتال این مقاله در حال حاضر در دسترس نیست.

ما از دیرباز مشاهده کرده‌ایم که هر روان‌رنجوری در نتیجه، و احتمالاً بنابراین در غایتِ خویش، به بیرون‌راندن بیمار از زندگی واقعی و بیگانه‌ساختن او از واقعیت منجر می‌شود. چنین حقیقتی نیز نمی‌توانست از دید پیر ژانه پنهان بماند؛ او از «از دست‌دادن کارکرد واقعیت» به‌عنوان خصیصه‌ای ویژه در روان‌رنجوران سخن گفت، بی‌آن‌که پیوند این اختلال را با تعیین‌کننده‌های بنیادی روان‌رنجوری دریابد. با واردکردن فرایند واپس‌رانی در تکوین روان‌رنجوری‌ها توانسته‌ایم به این پیوند بینشی حاصل کنیم. روان‌رنجورها از واقعیت روی می‌گردانند زیرا آن را تحمل‌ناپذیر می‌یابند، خواه به تمامی و خواه در پاره‌هایی از آن. افراطی‌ترین گونهٔ این روی‌گردانی از واقعیت در برخی موارد روان‌پریشی هذیانی دیده می‌شود که در آن فرد می‌کوشد رویدادی معیّن را که به جنون او انجامیده، انکار کند (گریزینگر). امّا در حقیقت هر روان‌رنجوری نیز چنین کاری را با بخشی از واقعیت انجام می‌دهد. اکنون ما با این وظیفه رویارو هستیم که سیر تکامل رابطهٔ روان‌رنجورها -و به‌طور کلّی نوع بشر- با واقعیت را بررسی کنیم و از این رهگذر، اهمیت روان‌شناختی جهان واقعیِ بیرونی را در ساختار نظریه‌های خود جای دهیم.

در آن نوع روان‌شناسی که بر روان‌کاوی استوار است، ما عادت کرده‌ایم که نقطهٔ آغاز خود را فرایندهای روانی ناهشیار قرار دهیم؛ فرایندهایی که با ویژگی‌های آن‌ها از رهگذر تحلیل آشنا شده‌ایم. این‌ها را فرایندهای نخستین و کهن‌تر می‌دانیم، بازماندهٔ مرحله‌ای از تکامل که در آن تنها گونهٔ فرایندهای روانی همین‌ها بودند. غایتِ حاکم بر این فرایندهای نخستین به‌روشنی قابل‌شناسایی است؛ آن را اصل لذّت-نالذتی (Lust-Unlust) یا به‌اختصار اصل لذّت می‌نامیم. این فرایندها در پی کسب لذّت‌اند؛ فعالیت روانی از هر رویدادی که بتواند نالذتی برانگیزد، بازمی‌ایستد. (اینجاست که واپس‌رانی رخ می‌دهد.) خواب‌های شبانهٔ ما و گرایش بیداری‌مان به دوری‌جستن از تأثّرات رنج‌آور، بازمانده‌هایی از سیطرهٔ این اصل و گواهی بر قدرت آن‌اند.

هنگامی که پیشنهاد می‌کنم که حالت سکون روانی در آغاز به‌وسیلهٔ مطالبات آمرانهٔ نیازهای درونی مختل شد، به خطوط فکری بازمی‌گردم که در جای دیگر بسط داده‌ام. در چنین موقعیتی، آنچه فکر می‌شد (آرزومندانه پنداشته می‌شد)، به‌سادگی در هیأت هذیانی نمودار می‌گردید، همان‌گونه که امروزه نیز افکار رؤیای ما هر شب رخ می‌نمایند. تنها عدم وقوع ارضای موردانتظار، تنها ناکامی تجربه‌شده بود که به ترک این کوششِ ارضا از راه هذیان منجر گردید. به‌جای آن، دستگاه روانی ناگزیر شد تصمیم بگیرد که تصوّری از اوضاع واقعی در جهان بیرونی بسازد و بکوشد نوعی دگرگونی واقعی در آن‌ها پدید آورد. بدین‌سان اصلی تازه در کارکرد روانی پدید آمد: آنچه در ذهن بازنمود می‌یافت، دیگر نه آنچه خوشایند بود، بلکه امر واقعی بود؛ هرچند ناخوشایند. این برپاداشتن اصل واقعیت گامی خطیر و سرنوشت‌ساز به‌شمار آمد.

۱) در وهلهٔ نخست، مطالبات نوین، دگرگونی‌هایی پی‌درپی و ضروری در دستگاه روانی ایجاب کردند؛ دگرگونی‌هایی که به سبب دانش ناکافی یا نامطمئن ما تنها می‌توانیم به‌طور گذرا و اجمالی از آن‌ها سخن بگوییم. اهمیت فزایندهٔ واقعیت بیرونی، بر اهمیت اندام‌های حسی‌ای که به سوی جهان بیرون جهت یافته‌اند، و نیز بر هشیاریِ پیوسته با آن‌ها افزود. هشیاری اینک آموخت که علاوه بر کیفیات لذّت و نالذتی که تا آن زمان تنها مورد توجه‌اش بودند، به کیفیات حسی نیز التفات ورزد. کارکردی ویژه پدید آمد که می‌بایست به‌طور ادواری جهان بیرونی را جستجو کند تا داده‌های آن در هنگام بروز نیازی درونی و فوری از پیش حاضر باشند، همان چیزی که به کارکرد «توجّه» می‌گوییم. فعالیت این کارکرد به استقبال تأثّرات حسی می‌رود، به‌جای آنکه در انتظار ظهور آن‌ها باشد. هم‌زمان، به‌احتمال زیاد، دستگاهی برای یادداشت‌برداری نیز پدید آمد که وظیفه‌اش ثبت نتایج این فعالیت‌های ادواری هشیاری بود، بخشی از آنچه ما حافظه می‌نامیم.

کتابخانهٔ اختصاصی تداعی

ادامهٔ مطالعه، در دسترس شماست

بخشی از این مقاله را خوانده‌اید. با عضویت ویژه، متن کامل این مقاله و مجموعهٔ مقالات اختصاصی تداعی را مطالعه کنید.

اشتراک ویژهدسترسی به متن کامل مقالات ویژه
اشتراک ویژه پلاسمقالات ویژه + سه پروژهٔ انتخابی یا تمام پروژه‌های تعاملی
دسترسی آنلاین به مقالات تداعی به‌همراه دریافت PDF ۳ مقاله در هر ماه؛ سهمیهٔ پروژه‌های پلاس به‌طور مستقل و برای هر پروژه در طول دوره تعیین می‌شود.
مسیر مطالعه در تداعی

ادامهٔ مطالعه

مقاله‌های مرتبط با این نویسنده یا نظریه‌پرداز را دنبال کنید و پیشرفت مطالعهٔ خود را ببینید.

از همین نویسنده

زیگموند فروید

۳۵ مقاله در این مجموعهاز قدیمی‌ترین به جدیدترین
پیشرفت مطالعه۰ از ۳۵
  1. ۱۱۰ فروردین ۱۳۹۸جهان‌بینی، فلسفه‌ای در باب زندگی | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  2. ۲۱ مرداد ۱۳۹۸دورا | گزارش تحلیلی یک مورد هیستریخوانده‌نشده
  3. ۳۱۶ تیر ۱۳۹۹روان-کاوی بی‌قاعده | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  4. ۴۳۰ دی ۱۳۹۹مسئله‌ی اقتصادی مازوخیسم | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  5. ۵۱۸ بهمن ۱۳۹۹پویایی‌های انتقال | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  6. ۶۱۸ اسفند ۱۳۹۹سبب‌شناسی هیستری | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  7. ۷۱۹ فروردین ۱۴۰۰یادآوری، تکرار و حل و فصل | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  8. ۸۳ آذر ۱۴۰۰مقاومت در برابر روانکاوی | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  9. ۹۴ آذر ۱۴۰۰درباره‌ی آغاز درمان | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  10. ۱۰۱۰ آذر ۱۴۰۰درباره رواندرمانی | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  11. ۱۱۱۸ آذر ۱۴۰۰رومانس‌های خانوادگی | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  12. ۱۲۲۵ آذر ۱۴۰۰پاراپراکسیس | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  13. ۱۳۴ دی ۱۴۰۰لغزش‌ها | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  14. ۱۴۲۲ دی ۱۴۰۰لغزش‌ها (ادامه) | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  15. ۱۵۱۱ بهمن ۱۴۰۰لغزش‌ها (نتیجه‌گیری) | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  16. ۱۶۲۶ بهمن ۱۴۰۰رؤیاها (دشواری‌ها و نخستین رویکردها) | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  17. ۱۷۳۰ بهمن ۱۴۰۰گزارشی کوتاه درباره‌ی روان-کاوی | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  18. ۱۸۱۳ فروردین ۱۴۰۱دورنمای آینده‌ی درمان روانکاوی | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  19. ۱۹۱۷ دی ۱۴۰۱انحلال عقده‌ی اُدیپ | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  20. ۲۰۲۲ بهمن ۱۴۰۱دو دروغی که کودکان می‌گویند | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  21. ۲۱۱۵ تیر ۱۴۰۲نویسندگان آفرینشگر و رویاپردازی | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  22. ۲۲۳۰ خرداد ۱۴۰۳چند درس بنیادین پیرامون روانکاوی | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  23. ۲۳۲۸ تیر ۱۴۰۳فانتزی‌های هیستریک و ارتباط آنها با دوجنس‌گرایی | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  24. ۲۴۱۰ شهریور ۱۴۰۳نامه ۲۱ سپتامبر ۱۸۹۷ به ویلهلم فلیس | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  25. ۲۵۲۹ مهر ۱۴۰۳چکیده روانکاوی فرویدخوانده‌نشده
  26. ۲۶۸ بهمن ۱۴۰۳نفی | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  27. ۲۷۸ اسفند ۱۴۰۳مشارکت‌هایی در بحث پیرامون خودارضایی | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  28. ۲۸۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۴ساخت‌دهی‌ها در روانکاوی | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  29. ۲۹۵ مرداد ۱۴۰۴سوگ و ملانکولی | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  30. ۳۰۲۷ مرداد ۱۴۰۴نورُز و سایکوز | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  31. ۳۱۱۷ شهریور ۱۴۰۴از دست دادن واقعیت در نورُز و سایکوز | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  32. ۳۲۷ مهر ۱۴۰۴مقدمهٔ زیگموند فروید به کتاب مناسک: مطالعات روان‌کاوانه از تئودور رایکخوانده‌نشده
  33. ۳۳مقالهٔ فعلیصورت‌بندی‌هایی دربارهٔ دو اصل کارکرد روانی | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  34. ۳۴۱ آذر ۱۴۰۴گونه‌ای خاص از انتخاب اُبژه در مردان | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
  35. ۳۵۱۲ بهمن ۱۴۰۴تأملاتی در خور ایام جنگ و مرگ | زیگموند فرویدخوانده‌نشده
پس از پایان مطالعه، می‌توانید این مقاله را در مسیر خود ثبت کنید.
پایان این نوشتهبازگشت به آغاز ↑